Verantwoord Spelen

Hulp en advies om gokverslaving te vermijden

Online gokken moet leuk zijn en blijven. Wie verantwoord speelt, is zich bewust van de risico’s van kansspelen en gaat nooit over de schreef. Leer hieronder alles over verantwoord spelen, hoe een gokverslaving te herkennen en welke tools en organisaties kunnen helpen bij preventie en bestrijding van enige gokproblematiek.

Wat is verantwoord spelen?

Verantwoord spelen alias responsible gambling is het je bewust zijn van de potentiële risico’s van online gokken en daar ook naar handelen. Simpel gezegd: zorgen dat gokken een spelletje is en blijft. Tegelijkertijd scharen we onder deze noemer het pakket van maatregelen om te beletten dat iemand gewoontes ontwikkelt richting een gokverslaving. Kortom, het verantwoord spelbeleid.

Deze aanpak is zowel wereldwijd als in België omarmd door de kansspelindustrie. Online casino’s nemen met de focus op ‘verantwoord spelen’ hun sociale verantwoordelijkheid. Vaak is dit wettelijk opgelegd, zoals in ons land.

En hoewel critici zich afvragen of kansspelbedrijven en goksites vanwege hun winstoogmerk wel in staat zijn een evenwichtig en effectief preventiebeleid te voeren (spelers weren kost immers geld), geven we ze het voordeel van de twijfel.

Ook bij GuideCasino.be pakken we onze sociale responsabiliteit. We willen dat online gokken staat voor plezier én ontspanning, niet voor wanhoop en (gewetens)problemen. Vandaar dat we ons focussen op meerderjarigen (18+/21+), verantwoord gokken en alleen aandacht schenken aan legale Belgische online casino’s met veilige kansspelen en een puik preventiebeleid.

Always Play Legally 

Always Play Legally: speel op safe, speel op legale goksites!

Alleen bij legale casino’s, kansspelaanbieders die draaien op een vergunning van de Kansspelcommissie (KSC), ben je in België als speler volledig beschermd.

Illegale goksites hanteren geen beschermende maatregelen en zijn niet wettelijk verplicht om een verantwoord spelbeleid te voeren. Ook is er geen garantie dat eventuele winsten überhaupt worden uitbetaald.

Doordat echter veel Belgen (20%) nog steeds bij illegale aanbieders actief zijn, riep de KSC – als onderdeel van de campagne Always Play Legally – de website alwaysplaylegally.be in het leven. Op die manier wil de toezichthouder het grote publiek informeren over het verschil tussen legale en illegale goksites en de risico’s die kleven aan het spelen bij laatstgenoemde.

Verantwoord spelbeleid

Het beleid ten aanzien van verantwoord spelen begint eigenlijk al ver voor de deur van het online casino. Met onder meer verantwoorde marketing en communicatie, vandaar het ‘gok met mate’ en ‘speel verantwoord’ dat je veelvuldig ziet in gokreclames en op de casinoplatforms.

De Nationale Loterij maakt zelfs gebruik van een code voor ethische en verantwoorde reclame, terwijl de leden van de BAGO (Belgian Association of Gaming Operators) – waaronder Circus, Napoleon Games Casino en Unibet – zelfs een conventie ondertekend hebben om enkel verantwoorde communicatie te brengen die de speler beschermt en problematisch speelgedrag niet motiveert.

Bovendien zijn ze de initiatiefnemers achter Playsafe.be, een informatieportaal over verantwoord spelen.

RENO-model

Het past allemaal perfect in het RENO-model dat veel legale goksites gebruiken om een cultuur van verantwoord spelen te creëren.

In dit model blijft de uiteindelijke beslissing om al dan niet te gaan gokken bij het individu maar hebben online casino’s de plicht om het beleid rond gokken zo in te richten dat spelers een goed geïnformeerde keuze kunnen maken. Dat vertaalt zich in:

  • Betrouwbare kansspelen in een veilige omgeving;
  • Informatie over de risico’s van gokken; 
  • Controle van het speelgedrag en herkennen van gokverslaving;
  • Passende interventie en informatie over zelfhulpmogelijkheden (speellimiet, zelfuitsluiting, et cetera);
  • Begeleiding naar professionele hulpverlening en zelfs onvrijwillige uitsluiting.

Hoe een gokverslaving herkennen?

Het herkennen van een gokverslaving is geen sinecure.

In tegenstelling tot andere addicties (denk aan alcohol of drugs) is het niet heel zichtbaar, vandaar dat het ook wel de ‘verborgen verslaving’ wordt genoemd.

Toch zijn er enkele kenmerken die kunnen wijzen op een gokprobleem of -verslaving (bron: SolutionS Belgium):

  • Drang om te gokken (‘craving’) – je speelt niet meer voor de fun, eerder dwangmatig. Steeds meer tijd en geld gaat op aan het gokken: uit gewoonte, om de spanning te voelen, andere zorgen te vergeten, verloren geld terug te willen winnen, schulden af te lossen of eender wat. Minderen of stoppen is zéér lastig.
  • Psychische problemen – gokken geeft je stress en andere mentale klachten. Denk aan rusteloosheid, angsten en depressieve gedachten.
  • Sociale problemen – gokken zorgt voor een sociaal isolement. Kansspelen zijn het belangrijkste in je leven, de rest is ondergeschikt. Andere taken en behoeften, maar ook relaties, worden sterk verwaarloosd.
  • Fysieke problemen – gokken laat zich lichamelijk voelen. Een ongezonde leefstijl is vaak het gevolg van een gokverslaving en dat zorgt in combinatie met stress voor heel wat ongemak, zoals hoofdpijn, maag- en darmklachten en meer van dat alles.
  • Geldproblemen – gokken levert je financiële problemen op. Je speelt met geld dat je niet kan missen, alleen maar om die ene klapper te maken.

Klinkt dit bekend of herken je een naaste in een of meerdere van deze kenmerken? Schakel dan direct professionele hulp in. Op de site van Gokhulp.be vind je verschillende vormen van hulpverlening, inclusief contactgegevens.

Iemand helpen met een gokprobleem / -verslaving

Ook zelf kan je een dierbare helpen in zijn of haar strijd met een gokprobleem dan wel -verslaving.

Dat kost vaak wel bloed, zweet en tranen.

Veel addicts weigeren namelijk hulp of ontkennen simpelweg dat er iets scheelt.

Het gevolg is dat ze blijven hangen in hun speelgedrag, met alle negatieve gevolgen van dien – voor zowel zichzelf als hun omgeving.

Gokverslaving is een family disease: de verslaafde is hooked aan de drug, de rest aan de verslaafde zelf.

Gelukkig zijn er online talloze hulpinstanties waar je terecht kan voor allerhande informatie en support over hoe een naaste te helpen met een gokverslaving. Zo ook op De DrugLijn, waar je onder meer de volgende adviezen vindt:

  • Sleutel tot succes ligt bij de verslaafde zelf – ‘Je kan zeker invloed hebben en een belangrijke rol spelen, maar de beslissing om verder te gebruiken of te stoppen, ligt bij de persoon zelf’. Maak de verslaafde dus verantwoordelijk voor zijn probleem en de daaruit voortvloeiende gevolgen. Hou de verslaving niet in stand door telkens de brokken te lijmen van het speelgedrag van je gokkende ouder, partner, kind of vriend. Zo heeft hij of zij niet langer een excuus om zijn gedrag te verantwoorden en een goede motivatie om juist te veranderen.
  • Ga het gesprek aan met de verslaafde – Maar doe dit wel op een rustig, gepast moment. Dus niet als je naaste gegokt heeft of wanneer je zelf kwaad of emotioneel bent. Zo heb je de meeste kans op een open, eerlijk, kwetsbaar en dus constructief gesprek. Laat de ander eerst zijn verhaal doen, zodat er ruimte ontstaat om het later te hebben over de mogelijke nadelen van zijn of haar gebruik. Laat de verslaafde weten dat je er voor hem of haar zult zijn, zonder als probleemoplosser op te treden (zie eerder).
  • Stel heldere grenzen aan de verslaafde – En verbindt daar ook duidelijke consequenties aan. Zeg dus niet ‘ik duld dit niet meer’, maar bijvoorbeeld ‘als je nog eenmaal met het huishoudgeld gokt, dan is daar de deur’. Doe je dit niet, dan bestaat de kans dat de addict je meesleurt in zijn of haar neerwaartse spiraal.
  • Kies voor realistische doelstellingen – Stoppen of zelfs minderen met gokken is een proces van de lange adem. Kies eerst voor een gesprek, het probleem oplossen komt later.

Wettelijke minimumleeftijd voor gokken en de bescherming van minderjarigen

Wie in België wil deelnemen aan casinospelen of poker moet minstens 21 jaar zijn (21+), voor weddenschappen ligt de minimumleeftijd op 18 jaar (18+). Minderjarigen mogen dus niet legaal gokken.

Hiervoor is bewust gekozen omdat jongeren niet over voldoende zelfcontrole beschikken om verantwoord te kunnen spelen.

De Belgische kansspelwet stelt dat legale aanbieders bij registratie bezoekers moeten verifiëren om spelers die niet mogen deelnemen aan kansspelen en weddenschappen buiten de deur te houden.

Denk hierbij aan bepaalde beroepsgroepen (magistraten, deurwaarders, notarissen en politieagenten) maar ook kwetsbare groepen, zoals probleemspelers en minderjarigen. Vandaar dat tijdens het verificatieproces ook gecheckt wordt of iemand niet in Excluded Persons Information Systems (EPIS) staat, de zwarte lijst voor gokkers.

Goksites blokkeren voor minderjarigen en kwetsbare spelers

De verleiding om te blijven gokken is altijd aanwezig, zeker online.

Gelukkig is er ‘blokkeer-software’ waarmee je automatisch de deur van alle kansspelwebsites op slot draait.

Een prima oplossing voor zowel probleemspelers als minderjarigen en andere kwetsbare groepen. Hieronder vind je een selectie van de beste blokkeer-software:

  • Betblocker: geheel gratis applicatie om goksites te vergrendelen. Voor elk moment en device. Betblocker gebruikt in het blokkeringsproces een database met kansspelwebsites die wekelijks wordt bijgewerkt en aangevuld.
  • Gamban: een andere tool om goksites te vergrendelen, maar wel met een prijskaartje (30 euro per jaar). Wel is Gamban beschikbaar op alle devices (Android, iOS, iPadOS, Windows, macOS) en kan je het een week kosteloos uitproberen op je mobiel dan wel desktop.
  • Net Nanny: dé tool voor ouders om hun kids van specifieke websites te houden. Kies op basis van content (gokken, porno, et cetera) de sites die je wilt blokkeren en de software doet de rest. Net Nanny controleert de inhoud van elke pagina in real-time en vergrendelt deze waar nodig. De ‘parental control software & website blocker’ is beschikbaar voor elk besturingssysteem en komt in verschillende prijzen – variërend van 5 tot 40 dollar per device per jaar.

Het vergrendelen van je favoriete online casino’s alleen is uiteraard niet voldoende om van je gokproblematiek af te komen.

Het is een prima preventiemiddel, maar niet dé oplossing. Dat kan alleen met professionele hulp – zie hiervoor ons overzicht met hulporganisaties voor raad en daad (onderaan het artikel).

Hulpmiddelen verantwoord spelen

Legale Belgische online casino’s, zoals Unibet.be, bieden hun bezoekers ook diverse hulpmiddelen aan om verantwoord te gokken: speellimieten, realitychecks, tests, time outs en zelfuitsluiting.

We stellen ze hieronder even voor:

Speellimieten

Speellimieten staan in de wetenschappelijke literatuur te boek als hét middel voor verantwoord spelen.

En niet zonder reden, want deze limieten geven je als speler meer controle over en zicht op je geld en tijd.

Op die manier speel je nooit meer met geld dat je niet kan missen. Ook loop je niet langer het gevaar dat je jezelf verliest in het spel.

Je vindt deze hulpmiddelen vaak in je speelaccount.

Stortingslimiet

De stortingslimiet geeft je meer controle over je kosten.

Je stelt hiermee namelijk een maximumbedrag in dat je over een periode van 24 uur, 7 dagen of 30 dagen kan storten.

Meer is niet mogelijk, minder uiteraard wel.

Alle legale Belgische online casino’s zetten de stortingslimiet automatisch op €500 per week, aangezien dat wettelijk zo is vastgesteld, maar dat kan je dus vaak aanpassen in je account.

Verlieslimiet

Geen zin om meer te verliezen dan je werkelijk kan missen?

Stel dan een verlieslimiet in: selecteer het bedrag dat je maximaal wilt verliezen gedurende een etmaal, een week of een maand (30 dagen).

Zo heb je een extra tool om eenvoudig je budget te managen.

Goklimiet

De goklimiet is een andere tool waarmee je prima jouw budget kan bewaken.

Stel voor 24 uur, een week of 30 dagen een maximumbedrag in om mee te spelen.

Wil je meer geld vergokken? Helaas, je account blijft tot het eind van de opgegeven periode op slot.

Sessie- / Tijdslimiet

Heb je nu het idee dat je meer tijd in het online casino hangt dan wenselijk?

Met de sessie- alias tijdslimiet heb je daar niet langer last van.

Stel in hoelang je per speelsessie maximaal wilt spelen en klaar is Kees.

Speel verantwoord, laat gokken niet je leven bepalen!

Transactiegeschiedenis

Via de transactiegeschiedenis in je account heb je direct een overzicht van je speelgedrag: je ziet in een oogopslag je laatste stortingen en opnamen.

Een prima manier om inzichtelijk te krijgen hoeveel je nu eigenlijk onder aan de streep overhoudt met gokken.

Blijkt dit héél negatief te zijn, dan adviseren we actie te ondernemen: stel limieten in en vraag om professionele hulp.

Realitycheck

De realitycheck is een prima manier om jezelf tijdens het spelen een spiegel voor te houden.

Met deze feature stel je namelijk een herinnering in om je speelgedrag in de gaten te houden.

Deze pop-up stopt elke 30, 60 of 90 minuten het spel en toont je jouw activiteit gedurende die periode.

Vaak kan je pas na een leesbevestiging verder spelen.

Realitychecks zijn handige tools om niet té lang te blijven hangen in je favoriete casino online.

Zelftest

Met een zelftest is het mogelijk om je eigen speelgedrag kritisch te beoordelen, mits je deze naar waarheid invult.

Veel legale goksites bieden hun eigen tests aan, sommigen verwijzen je door naar die van de Kansspelcommissie.

Komt daar nu uit dat je een gokprobleem hebt, kies dan direct voor professionele hulp. Met een gokverslaving valt echt niet te lachen.

Time Out – Zelfuitsluiting

And last but not least is er ook nog de optie om jezelf voor een korte periode (‘time out’) of langere tijd (‘zelfuitsluiting’) de toegang tot je favoriete goksite te ontzeggen.

Voor een permanent toegangsverbod adviseren we echter altijd om het uitsluitingsformulier op de site van de Kansspelcommissie in te vullen. Klik hier voor meer informatie.

Organisaties die kunnen helpen met advies en ondersteuning

Worstel je met een gokprobleem of ken je iemand met een gokverslaving, dan kan je hierbij ook hulp krijgen.

Er zijn in België verschillende vormen van hulpverlening beschikbaar. Een kleine greep:

De DrugLijn

  • Site: https://www.druglijn.be/
  • Telefoon: 078 15 10 20 (maandag tot vrijdag van 12:00 tot 20:00)
  • Mail: via contactformulier op de site

Eens een telefoonlijn voor alle vragen over drank, drugs, pillen, gokken en gamen, nu een allesomvattende service. Je kan op DrugLijn.be terecht voor informatie over gokken en preventie, maar ook voor een eerste advies of verdere hulp. De DrugLijn is een initiatief van VAD en bereikbaar voor iedereen via telefoon, Skype, chat en email. Uiteraard geheel anoniem. Besef wel dat De Druglijn géén noodlijn is, maar alleen op gezette tijden (maandag tot vrijdag van 12:00 tot 20:00 beschikbaar is).

Gokhulp

Gokhulp is een online platform van de Belgische Kansspelcommisie, CAD Limburg en Le Pélican om gokverslaving een halt toe te roepen en verantwoord spelen te promoten. Het biedt allerhande informatie, zelftests, online zelfhulp en begeleiding (beide 24/7 toegankelijk, anoniem en kosteloos).

SOS Spelen

  • Telefoon: 0800 35 777 (24/7, gratis)

Op het gratis nummer van SOS Spelen kunnen spelers en hun naasten non-stop terecht voor eender welke vraag over een gokverslaving. De medewerkers van deze noodlijn verlenen een luisterend oor en helpen je met doorverwijzingen naar verdere hulp maar geven zelf geen psychologisch advies. Dat laatste laten ze aan de experts over.

VAD

Het VAD is voluit het Vlaams expertisecentrum Alcohol en andere Drugs. Het is ook de partnerorganisatie van de Vlaamse overheid inzake het preventiebeleid rond drugsproblematiek. Het VAD is bereikbaar voor informatie over een speelverslaving via telefoon en mail, maar heeft ook een hele informatiepagina over gokken: variërend  wetenschappelijke literatuur tot infofiches. Ook vind je er een handige doorverwijsgids voor verdere professionele hulp in Vlaanderen.

Veelgestelde Vragen

Alle vergunde Belgische casino’s zijn wettelijk verplicht om verantwoord spel actief te promoten door middel van onder meer een verantwoord spelen-sectie.
Jazeker: 0800 35777 van SOS spelen. Dit nummer is 24/7 bereikbaar en volledig gratis. Ook bij De Druglijn kan je op gezette tijden terecht voor vragen over gokken en preventie.
Door te kijken naar de logo’s in de footer: meestal reppen deze over ‘Play Safe’ dan wel ‘Verantwoord Spel’ in combinatie met een keurmerk van de Kansspelcommissie en een leeftijdsindicatie (18+ dan wel 21+).